schiefel

Schiefels: wat zijn het en hoe ga je ermee om?

Schiefels komen veel voor bij paarden en zorgen regelmatig voor vragen bij eigenaren. Een harde zwelling langs het pijpbeen kan er zorgwekkend uitzien, maar gelukkig zijn schiefels in veel gevallen onschuldig. Toch kunnen ze soms pijn of kreupelheid veroorzaken, afhankelijk van de locatie en de reactie van het omliggende weefsel.

In dit artikel leggen we uit wat schiefels zijn, hoe ze ontstaan, wanneer ze problemen geven en hoe je het herstel kunt ondersteunen.


Wat zijn schiefels?

Een schiefel is een botverdikking op een griffelbeen. De griffelbeentjes zijn twee dunne botten die langs het pijpbeen lopen in het onderbeen van het paard. Ze zijn overblijfselen van de tenen die paarden miljoenen jaren geleden nog hadden.

Wanneer er irritatie of beschadiging ontstaat tussen het griffelbeen en het pijpbeen, reageert het lichaam met botvorming. Hierdoor ontstaat een harde zwelling: de schiefel.

Schiefels komen het vaakst voor:

  • aan de binnenkant van het voorbeen
  • bij jonge sportpaarden
  • na een stoot of overbelasting

Hoe ontstaan schiefels?

De meest voorkomende oorzaken zijn:

Trauma (stoten)

Een directe klap tegen het been, bijvoorbeeld door:

  • aantikken met een hoef
  • een trap van een ander paard
  • stoten tegen een hindernis

Overbelasting

Tijdens intensieve training kan er spanning ontstaan op de verbinding tussen het griffelbeen en het pijpbeen.

Beschadiging van de tussenband

Tussen het griffelbeen en het pijpbeen loopt een bindweefselstructuur (interosseus ligament). Wanneer deze beschadigd raakt, kan het lichaam reageren met botvorming.


Symptomen van schiefels

Een schiefel herken je vaak aan een harde, vaste zwelling langs het pijpbeen.

Mogelijke symptomen:

  • harde bult aan de binnen- of buitenzijde van het been
  • warmte of gevoeligheid in de beginfase
  • lichte tot matige kreupelheid
  • gevoeligheid bij aanraken

In veel gevallen verdwijnt de pijn na verloop van tijd, terwijl de verdikking zichtbaar blijft.


Wanneer geven schiefels problemen?

De meeste schiefels veroorzaken uiteindelijk geen klachten meer. Toch kan de locatie een rol spelen.

Problemen ontstaan vooral wanneer een schiefel:

  • dicht bij een gewricht zit
  • tegen een pees of ligament drukt
  • ontstekingsreacties blijft veroorzaken

In deze gevallen kan het paard langer gevoelig of kreupel blijven.


Diagnose

De diagnose wordt meestal gesteld door een dierenarts via:

  • klinisch onderzoek
  • röntgenfoto’s

Röntgenbeelden laten duidelijk zien waar de botreactie zit en of het griffelbeen beschadigd is.


Behandeling van schiefels

De behandeling richt zich vooral op het verminderen van ontsteking en het ondersteunen van het herstel.

Veelgebruikte maatregelen zijn:

Rust en trainingsaanpassing

In de acute fase is het belangrijk om de belasting te verminderen.

Koelen

Koelen kan helpen om ontsteking en zwelling te beperken.

Ontstekingsremmers

Soms worden medicijnen voorgeschreven door de dierenarts.

Ondersteunende therapieën

Therapieën die de doorbloeding verbeteren kunnen het herstel ondersteunen.


Ondersteuning van het herstel met magneetveldtherapie (PEMF)

Magneetveldtherapie wordt steeds vaker gebruikt bij blessures van het bewegingsapparaat van paarden. Deze therapie werkt met pulserende elektromagnetische velden die de celstofwisseling en doorbloeding stimuleren.

Bij schiefels kan PEMF helpen om:

  • ontstekingsreacties te verminderen
  • de doorbloeding van het weefsel te verbeteren
  • het herstelproces te ondersteunen

Praktisch gebruik

Voor lokale behandeling van het been wordt vaak de Minipulse gebruikt. Deze applicator maakt het mogelijk om het gebied rond het griffelbeen zeer gericht te behandelen.

Een behandeling wordt vaak toegepast:

  • tijdens de rustperiode
  • rondom trainingsmomenten
  • gedurende meerdere weken om het herstel te ondersteunen

Veel paardeneigenaren gebruiken PEMF daarnaast preventief bij paarden die intensief trainen.


Prognose

De prognose van schiefels is meestal goed. In veel gevallen:

  • verdwijnt de pijn binnen enkele weken
  • blijft alleen een cosmetische verdikking zichtbaar
  • kan het paard weer volledig aan het werk

Wanneer de schiefel ongunstig ligt of blijft irriteren, kan een langer hersteltraject nodig zijn.


Veelgestelde vragen

Is een schiefel blijvend?

De botverdikking zelf blijft vaak zichtbaar, maar de pijn verdwijnt meestal na verloop van tijd.

Kan een paard met een schiefel blijven werken?

In de acute fase is rust belangrijk. Zodra de pijn verdwenen is, kunnen veel paarden weer normaal functioneren.

Kun je schiefels voorkomen?

Niet altijd, maar het risico kan worden verminderd door:

  • goede training opbouw
  • beschermers tijdens het werk
  • voldoende herstelmomenten

Conclusie

Schiefels zijn een veelvoorkomende botreactie bij paarden en ontstaan meestal door een stoot of overbelasting van het griffelbeen. Hoewel de zwelling soms blijvend zichtbaar blijft, veroorzaken schiefels in de meeste gevallen geen blijvende problemen.

Met voldoende rust, goede begeleiding en eventueel ondersteunende therapieën zoals magneetveldtherapie, kunnen de meeste paarden volledig herstellen.

Reactie plaatsen